honger

Vorige week schreef ik over dr. Robert Lustig en zijn strijd tegen suiker. Klik hier als je wilt weten waarom wij ziek en dik worden van een overload aan suiker.

Maar met die kennis heb je die knagende honger en onbedaarlijke trek in zoete rommel nog niet opgelost. Deze ‘honger’ komt vaak door een slechte werking van insuline, waardoor de glucose in ons bloed (bloedsuiker) niet goed opgeruimd wordt.

Maar wat is dan glucose? Wat is insuline? En hoe kan je er zelf voor zorgen dat die honger weg gaat?

Wat is glucose?

Zoals ik vorige week al uitlegde, is glucose een suikermolecuul. Het is de brandstof van ons leven. Onze hersenen hebben 120 gram glucose per dag nodig en deze glucose halen we bij voorkeur uit producten waarin lange ketens van glucose voorkomen, zoals volkoren granen. Nadat wij een bord zilvervliesrijst of een snee zuurdesembrood gegeten hebben, knipt ons lichaam de ketens in kleine stukjes: de glucosemoleculen.

De glucosemoleculen komen in ons bloed, waardoor het glucoseniveau (ook wel bloedsuikerniveau genoemd) stijgt.

In de figuur zie je een zwarte streep: dit is het ideale bloedbloedsuikerniveau. De rode lijn geeft aan wat er in werkelijkheid gebeurt. We staan ’s ochtends op, nemen een boterham, waarna ons bloedsuikerniveau stijgt.

Wat is insuline?

Vervolgens komt er een hormoon in actie: insuline. Insuline functioneert als een opruimdienst voor bloedsuiker. Het stopt bloedsuiker (glucose) in cellen (bijvoorbeeld hersencellen), waardoor we energie krijgen, een deel gaat naar een voorraad in de spiercellen en een ander deel naar de voorraad in levercellen. De rest wordt opgeruimd in de lange termijn voorraadcellen: vet.

Zoals je in het plaatje ziet, functioneert dit systeem heel mooi en efficiënt.

Bloedsuikerregulatie

Verstoring werking insuline

De werking van insuline kan echter ook verstoord worden. Vroeger dachten we dat vooral overgewicht leidde tot een verslechterde werking van insuline. Het wordt echter steeds duidelijker dat chronische inflammatie (ontsteking) in ons lichaam leidt tot allerlei gezondheidsklachten, waaronder een verstoring van de werking van insuline.

In het plaatje hieronder zie je wat er gebeurt zodra insuline niet meer goed werkt.

Verstoorde bloedsuiker

In plaats van een mooie beweging rondom het ideale bloedsuikerniveau (zwarte lijn), zie je dat de beweging van de bloedsuiker veel meer pieken vertoont en op een te hoog niveau ligt. Dit betekent dus een verhoogd bloedsuikerniveau, het aanloopje naar diabetes mellitus type 2.

Ook zie je dat de insuline er wel is, maar eigenlijk achter de feiten aanloopt. Insuline rent achter de bloedsuikers aan maar slaagt er niet in om alles netjes op te ruimen. Omdat de bloedsuiker dus te hoog blijft, maakt je lichaam extra insuline aan. Maar het werkt niet. De insuline is er dus wel, maar functioneert niet goed meer.

Maar hoe komt het dat de insuline zo achter de feiten aanloopt? Waarom kan ze het werk niet meer aan? De oorzaak hiervan is inflammatie: ontstekingen in ons lichaam.

Oorzaak inflammatie

Inflammatie begint bij slechte voeding. Slechte voeding kan gekarakteriseerd worden als geraffineerde voeding of ‘processed food’. Het gaat hier over voeding met een combinatie van de volgende eigenschappen:

–   Veel suiker

–   Veel vet

–   Veel zout

–   Weinig vezels

Soms lijkt een product gezond, omdat er veel vezels in zitten. Vaak is er dan veel suiker en/of veel vet toegevoegd om het smakelijk en houdbaar te maken. Laat je dus niet in de maling nemen door een zogenaamd ‘gezonde’ mueslireep.

Voeding in haar pure vorm bevat meestal geen vet èn suiker tegelijkertijd. Fruit bijvoorbeeld is rijk aan suiker en bevat geen vet. Olijfolie daarentegen is weer rijk aan vet en bevat geen suiker. Soms zie je vruchten die wel vet zijn, zoals een avocado, maar deze bevat vrijwel geen suiker.

Gebakjes zijn een kunstmatige combinatie van suiker en vet. Dit is niet natuurlijk en het zou veel beter voor ons zijn om deze producten te vermijden.

Zodra wij te veel maar vooral ook te slecht eten, worden onze vetcellen groter. Des te groter de vetcellen worden, des te actiever worden allerlei ontstekingsprocessen in die vetcellen. Eten we vooral veel ongezonde voeding, dan treden er nòg meer ontstekingen op. Immers, te veel vet uit onnatuurlijke bron kan op een zeker moment ook lichaamsvreemd worden. En lichaamsvreemde stoffen worden met behulp van ontstekingsprocessen uit ons lichaam gewerkt.

Denk maar aan een splinter: een lichaamsvreemde stof dringt in je lichaam. Je lichaam reageert hierop door witte bloedcellen naar het wondje te sturen, waardoor er een ontsteking ontstaat en de splinter uit je lichaam gewerkt kan worden.

Wat zijn de klachten?

Stel, we hebben een gezonde vrouw die dagelijks zo’n 2.000 kilocalorieën consumeert. Door een periode ongezond te eten wordt ze dikker en ontstaan er ontstekingen in haar vetcellen. De insuline werkt niet goed meer en dus krijgt ze iedere keer als ze eet een flinke dosis insuline die niet meer goed werkt.

Normaal ruimt insuline alle glucose die binnenkomt netjes op: eerst naar de cellen voor direct gebruik, dan naar de lever en je spieren en tot slot het restant in vetcellen.

Een overdosis slecht werkende insuline zorgt er echter voor dat een deel van de glucose die je binnen krijgt echter direct naar je vetcellen gaat. Hierdoor blijft er dus minder over voor direct gebruik. Onvoldoende glucose in bijvoorbeeld de hersencellen betekent een gebrek aan energie.

Je voelt je moe, lusteloos en uitgehongerd. Je hebt geen puf en dus geen zin om te gaan sporten en je hebt honger. Immers, je cellen hebben onvoldoende voeding gekregen.

In plaats van 2.000 kilocalorieën ga je dus meer eten, langzaamaan worden het er 2.500, 3.000 of meer. Relatief wordt er steeds meer opgeslagen als vet, je blijft moe, lusteloos en je hebt nog steeds honger.

Wat moet je doen om van de honger af te komen?

De oplossing is simpel, maar het in de praktijk brengen vraagt in het begin wel discipline. Het consequent vasthouden aan enkele principes zorgt voor verlaging van inflammatie (ontstekingen in je lichaam), het herstel van de werking van insuline en uiteindelijk ook voor gewichtsverlies.

De belangrijkste principes zijn:

1. Ontbijt altijd (bijvoorbeeld deze ‘overnight oats’)

2. Eet echte, vooral plantaardige voeding en zo min mogelijk geraffineerde voeding

3. Vermijd suiker

4. Eet natuurlijke ontstekingsremmers

Ook interessant

Share this....

Deel dit met je vrienden!