kurkuma

Onlangs deelde ik met jullie de 9 geheimen voor een lang en gezond leven van Dan Buettner van de Blue Zones.

Ik heb echter een 10e geheim gevonden! En het is – hoe simpel kan het zijn – een relatief goedkoop kruidje wat je gewoon door je eten kan strooien: kurkuma.

Er wordt de laatste tijd veel gesproken over Super Foods, maar na alle onderzoeken die ik over kurkuma heb gelezen is het voor mij helemaal duidelijk: er gaat geen Super Food boven kurkuma!

Op het internet is over dit gele poedertje al veel te lezen, daarom geef in deze post vooral actuele inzichten èn adviezen voor gebruik.

 

Kurkuma, koenjit of E100?

Kurkuma lijkt qua uiterlijk een beetje op gember. Het is ook een wortel, maar is wat fijner van structuur en aan de buitenkant oranje-geel. Van binnen is het geel en het wordt meestal in gedroogde, vermalen poedervorm verkocht. Bij biologische winkels verkopen ze echter ook verse kurkuma. Het gele poedertje is één van de belangrijkste bestanddelen van curry en ook wel bekend onder de namen turmeric, geelwortel, koenjit of E100. Niet alle E-nummers zijn dus slecht!

 

Ayurveda

In de Ayurveda, de eeuwenoude Indiase geneeskunst, wordt kurkuma al sinds duizenden jaren gebruikt. Het zou reinigend werken en helpen tegen spijsverteringsproblemen, koorts, infecties, artritis en ook leverkwalen.

De Indiase geneeskunst liep hiermee ver vooruit op de Westerse wetenschap. Indiërs gebruiken kurkuma over het algemeen in hun currymengsels. Dit zijn specerijmixen die meestal voor 20 à 30% uit kurkuma bestaan.

Maar ook op Okinawa, één van de Blue Zones waar heel veel mensen met gemak de 100 halen, werd kurkuma al in de 12e eeuw veel toegepast als medicijn. De Okinawanen gebruiken het vandaag de dag graag in hun thee.

Topgebruiker is en blijft echter India, gemiddeld consumeert men daar per persoon 1,5 tot 2 gram per dag. Interessant dus om India te vergelijken met landen waar weinig tot geen kurkuma wordt gebruikt.

 

Bescherming tegen kanker, welvaartziektes en Alzheimer

Kanker èn Alzheimer komen in de Verenigde Staten zo’n 3 keer meer voor dan in India. Uiteraard komt dit door meer dan alleen de hoge consumptie van kurkuma (denk bijvoorbeeld aan het feit dat veel Indiërs vrijwel geen dierlijke producten eten), maar volgens wetenschappers is het ook te danken aan kurkuma.

De werkzame stof in kurkuma is curcumine. Het stofje is ontstekingsremmend, een sterke antioxidant en antibacterieel. In één van de onderzoeken die ik over kurkuma las, stond het onderstaande plaatje. Het geeft de vele aandoeningen weer waartegen kurkuma kan beschermen of waarbij kurkuma behulpzaam kan zijn in de behandeling.

curcumine

Curcumine werkt beschermend tegen kanker, hart- en vaatziektes, diabetes, Parkinson en Alzheimer. Het kan echter ook gebruikt worden ter ondersteuning bij de behandeling bij mensen die zo’n aandoening al hebben. Bij kanker blokkeert het bijvoorbeeld in een aantal gevallen de groei van kankercellen. Voor Alzheimer is curcumine eigenlijk één van de weinige alternatieven die kunnen helpen bij het remmen van het proces. Tot op heden is er vrijwel geen medicijn dat het degeneratieve karakter van dementie kan remmen. En bij Parkinson zijn er bijvoorbeeld wel veel medicijnen, maar die zijn vaak zeer toxisch en hebben veel bijwerkingen.

 

Hoe gebruik ik kurkuma?

Een groot voordeel van kurkuma is dat het goedkoop is, geen bijwerkingen heeft, niet toxisch is en in relatief grote hoeveelheden (tot wel 12 gram iedere dag, gedurende lange perioden) genuttigd kan worden.

De bio-beschikbaarheid van curcumine is echter heel laag. Dit betekent dat het moeizaam door ons lichaam wordt opgenomen. Gewoon een beetje kurkuma ergens overheen strooien is dus prima, maar als je echt een specifiek effect beoogd, wellicht te weinig.

Je kan de bio-beschikbaarheid verhogen door kurkuma samen met zwarte peper op te lossen in vet. Bijvoorbeeld: bij het bakken van groenten voor een groentecurry is het aan te raden ook de kurkuma met wat zwarte peper toe te voegen en even mee te bakken. Wil je het in een smoothie verwerken, meng de kurkuma dan bijvoorbeeld met wat lijnzaadolie en zwarte peper voordat de andere ingrediënten toegevoegd worden.

 

Inflammatie: bron van ziekte & veroudering

Kurkuma blijkt goed voor de gezondheid te zijn, omdat het onder andere antibacterieel en anti-inflammatoir is. Inflammatie is een ander woord voor ontsteking en wordt in het Nederlands vaak gebruikt als we spreken over chronische ontsteking. Inflammatie is een belangrijke factor bij veroudering. Wil je meer weten over inflammatie en veroudering? Lees dan mijn boek FOOD BODY MIND – Jouw plan voor gezond & lekker leven.

Meer weten over kurkuma? Klik dan hier om ook de ‘update’ te lezen.

Een ander lekker gerecht dat rijk is aan kurkuma is de bloemkoolsoep, klik hier door voor het recept. 

 

Green smoothie met kurkuma

Ingrediënten:
• 1 el lijnzaadolie
• ½ tl vers gemalen zwarte peper
• 1 tl kurkuma
• 1 banaan
• 1 appel
• ½ limoen
• 2 cm gember
• ¼ komkommer
• een paar handjes spinazie en/of boerenkool

Meng in een glaasje de olie met de peper en de kurkuma tot de peper en de kurkuma goed zijn verdeeld in de olie.

Meng alle overige ingrediënten met ongeveer 250 ml water in een blender tot een mooie, gladde smoothie. Voeg eventueel nog wat water toe als de smoothie te dik is.

Heerlijk en gezond!

 

Bronnen

Béliveau R, Gingras D. Eten tegen kanker: de rol van voeding bij het ontstaan van kanker. Utrecht: Kosmos Uitgevers; 2011.

Zhou H, Beevers CS, Huang S. Targets of curcumin. Curr Drug Targets. 2011 March 1; 12(3): 332–347.

Chandra V, Pandav R, Dodge HH, et al. Incidence of Alzheimer’s disease in a
rural community in India: The Indo–US Study. Neurology. 2001;57:985-989.

Monroy A, Lithgow GJ, Alavez S. Curcumin and neurodegenerative diseases. Biofactors. 2013;39(1):122-132.

Gupta SC, Patchva S, Koh W, et al. Discovery of Curcumin, a Component of the Golden Spice, and Its Miraculous Biological Activities. Clin Exp Pharmacol Physiol. 2012;39(3):283–299.

Gupta SC, Patchva S, Aggarwal BB. Therapeutic Roles of Curcumin: Lessons Learned from Clinical Trials. The AAPS Journal. 2013;15(1):195-218.

Kirkwood TBL, Mathers JC. The Basic Biology of Ageing. In: Healthy Ageing: The Role of Nutrition and Lifestyle. Oxford: Wiley-Blackwell; 2009.

 

Ook interessant

Share this....

Deel dit met je vrienden!